ΓΕΩΡΓΙΚΟΣ ΑΚΟΛΟΥΘΟΣ : Ακρογωνιαίος λίθος μιας μακρόπνοης εθνικής Αγροτικής Πολιτικής - Από τον Αθανάσιο Κων. Λιακατά*

Στο επίκεντρο της επικαιρότητας βρίσκεται και πάλι τις τελευταίες ημέρες ο πρωτογενής τομέας, καθώς στο υπάρχον πρόβλημα του υψηλού - ελέω ενεργειακής κρίσης - κόστους παραγωγής ήρθε να προστεθεί και εκείνο της διαφαινόμενης απώλειας συνδεδεμένων ενισχύσεων και των χαμηλών τιμών σε κομβικά αγροτικά προϊόντα της Θεσσαλίας.

Ειδικότερα, αναφέρω ότι τα ακτινίδια του Δέλτα Πηνειού, τα επιτραπέζια αχλάδια ποικιλίας Κρυστάλλια του Τυρνάβου (όπου το 55% της καλλιεργούμενης έκτασης πανελλαδικά), τα φημισμένα μήλα Αγιάς, τα κάστανα Κισσάβου που στηρίζουν τον ορεινό πληθυσμό του (όπου το 25% της καλλιεργούμενης έκτασης πανελλαδικά), πωλούνται κατά μέσο όρο 50% φθηνότερα σε σχέση με πέρυσι και σε ορισμένα από αυτά υπάρχει μέχρι και πρόβλημα διάθεσής τους στις αγορές !

Οι αιτίες : Φταίει ο Πούτιν ; Ο πόλεμος στην Ουκρανία ή ότι δεν ξύπνησε καλά η Μελόνι και έκλεισε την αγορά της Ιταλίας ; 
Προσωπικά θεωρώ ότι η αιτία είναι μία: η παντελής έλλειψη μακρόπνοης εθνικής Αγροτικής Πολιτικής που θα χαράσσεται, θα συνδιαμορφώνεται και θα υλοποιείται ανεξαρτήτως κυβερνήσεων, όπως συμβαίνει στα οργανωμένα κράτη στον κόσμο. Τα παχιά λόγια τύπου «ο Πρωτογενής Τομέας αποτελεί την ατμομηχανή της Οικονομίας μας και προτεραιότητά μας» και τα ευχολόγια χωρίς αντίκρισμα, όταν το αγροτικό εισόδημα συνεχώς μειώνεται, έχουν κουράσει τον υποψιασμένο πια αγροτικό πληθυσμό της χώρας μας.
Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ) ανακοινώνει ότι καταφέρνει - μέσω διακρατικών συμφωνιών - να «ανοίξει» κάθε φορά την αγορά τής τάδε ή της δείνα χώρας, για τα αγροτικά προϊόντα μας, αγορές που τελικά καταλήγουν να μην είναι τόσο «ανοιχτές» όσο αρχικά νομίζαμε (ουσιαστικά είναι «κλειστές»), διότι οι φυτοϋγειονομικές απαιτήσεις των άλλων χωρών είναι δυσχερείς για παραγωγούς και εμπόρους ή για άλλους λόγους.
Παρακολουθούμε αγορές που «ανοιγοκλείνουν», όπως προσφάτως η Αίγυπτος για τα μήλα, εξαιτίας των κεφαλαιακών περιορισμών (capital controls) που επιβλήθηκαν από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), εξού και η πίεση στην τιμή των μήλων σήμερα, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των εμπλεκομένων. 
Είναι δυνατόν, είτε το ΥΠΑΑΤ είτε το Υπουργείο Εξωτερικών (ΥΠΕΞ), μέσα σε ένα ρευστό οικονομικό περιβάλλον και συνεχών κρίσεων γενικότερα, να γνωρίζουν την παραμικρή λεπτομέρεια, προκειμένου να διαπραγματεύονται επιτυχώς με τις τρίτες χώρες και να λύνουν ταυτόχρονα τα προβλήματα των εμπορικών συναλλαγών για τα αγροτικά προϊόντα μας ; 
Η απάντηση είναι σίγουρα όχι !
Για τους παραπάνω λόγους, μια μακρόπνοη εθνική Αγροτική Πολιτική πρέπει να στηρίζεται σε πολλούς πυλώνες και ένας από αυτούς είναι αδιαμφισβήτητα ο Γεωργικός Ακόλουθος. Στην Ελλάδα, ο θεσμός του Γεωργικού Ακόλουθου είναι καθορισμένος από τον Ν. 992/1979 (Α’ 280), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.
Ο Γεωργικός Ακόλουθος είναι διπλωμάτης που εργάζεται στις Πρεσβείες και εκπροσωπεί τον γεωργικό τομέα στο εξωτερικό, έχοντας την αρμοδιότητα του σχεδιασμού και της εφαρμογής της Γεωργικής Πολιτικής, της συλλογής και ανάλυσης πληροφοριών που ενδιαφέρουν τον γεωργικό τομέα και τη βοήθεια στη διαπραγμάτευση διμερών και πολυμερών εμπορικών συμφωνιών. 
Εκτελεί πραγματογνωμοσύνες και διαιτησίες επί των διακινουμένων γεωργικών προϊόντων προς ή από το εξωτερικό και εισηγείται κάθε μέτρο για την προώθηση των εξαγωγών γεωργικών προϊόντων και τροφίμων στη διεθνή αγορά. 
Οι τυπικές δραστηριότητες ενός Γεωργικού Ακόλουθου περιλαμβάνουν την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τις προοπτικές του εξωτερικού εμπορίου σε γεωργικά προϊόντα, τη διαπραγμάτευση συμφωνιών επισιτιστικής βοήθειας, την υλοποίηση προγραμμάτων γεωργικής τεχνικής βοήθειας, τη διαθεσιμότητα τροφίμων, τη διευκόλυνση επαγγελματικών επαφών, ανταλλαγών και μεταφοράς τεχνολογίας.
Το ερώτημα που τίθεται είναι : «Πόσοι Γεωργικοί Ακόλουθοι υπάρχουν στις ελληνικές Πρεσβείες σήμερα» ; Η απάντηση είναι ΚΑΝΕΝΑΣ ! 
Γιατί άραγε οι ελληνικές κυβερνήσεις δεν έχουν τοποθετήσει Γεωργικούς Ακόλουθους και ακόμη γιατί δεν διοργανώνουν μία ετήσια συνάντηση Γεωργικών Ακόλουθων στο ΥΠΕΞ ή στο ΥΠΑΑΤ για ανταλλαγή απόψεων, κάτι που για άλλες χώρες σε όλον τον κόσμο αποτελεί θεσμό ;
Ακόμη, σύμφωνα με το άρθρο 24, παρ. 7 του ανωτέρω Νόμου 992/1979, «οι Γεωργικοί Ακόλουθοι που υπηρέτησαν ευδόκιμα για μια τουλάχιστον τριετία στις αντίστοιχες θέσεις του εξωτερικού και μετατίθενται στο εσωτερικό, τοποθετούνται υποχρεωτικά για μια τουλάχιστον τριετία στη Διεύθυνση Αγροτικής Πολιτικής και Τεκμηρίωσης ή σε άλλη διεύθυνση της κεντρικής υπηρεσίας του ΥΠΑΑΤ για εκτέλεση ανάλογης, με την εμπειρία που απόκτησαν υπηρεσίας». Οι Γεωργικοί Ακόλουθοι - που πρέπει να τοποθετηθούν κάποια στιγμή στις ελληνικές Πρεσβείες - είναι αυτοί πάνω στους οποίους θα μπορούσε να στηριχτεί η ελληνική αποστολή στις Βρυξέλλες, την επόμενη φορά που θα διαπραγματευτεί τη νέα ΚΑΠ, όπως παραδοσιακά συμβαίνει με την πολυπληθή ισπανική αποστολή και άλλων χωρών.
Είναι καιρός οι αρμόδιοι να αντιληφθούν τη σπουδαιότητα του ρόλου των Γεωργικών Ακόλουθων - μέσα στο πλαίσιο μιας μακροχρόνιας εθνικής Αγροτικής Πολιτικής - στελεχώνοντας τις Πρεσβείες μας με έμπειρους γεωτεχνικούς υπαλλήλους. 
Ίσως τότε η ευλογημένη «φλούδα γης» που λέγεται Ελλάδα (Ν. Γκάτσος) να μπορέσει να κατακτήσει τις υψηλές κορυφές των διεθνών αγορών που σίγουρα δικαιούται, προσδίδοντας και το ανάλογο προστιθέμενο όφελος στον Έλληνα αγρότη.
 
* Αθανάσιος Κων. Λιακατάς, Γεωπόνος
 
Πηγή: 
https://www.ypethe.gr